Sviss leitast við að bregðast við húsnæðisskorti, hækkandi fasteignaverði og auknum ofbeldisglæpum
Erlendir fasteignaeigendur munu sjá aðgang sinn verulega takmarkaðan að svissneskum húsnæðismarkaði, þar sem sambandsráðið hefur ákveðið að krefjast leyfis fyrir kaupum þeirra. Þar sem erlendir aðilar standa fyrir sífellt meiri fasteignaviðskiptum á Vesturlöndum gætu harðar aðgerðir Sviss orðið fyrirmynd fyrir önnur ríki.
Nýjar aðgerðir miða að því að bregðast við húsnæðisskorti og munu íbúar Sviss kjósa eftir tvo mánuði um frumkvæði Svissneska þjóðarflokksins (SVP) „Nei við 10 milljónum Svisslendinga“ að því er Blick greinir frá og er byggt á yfirlýsingu frá svissnesku fréttastofunni ATS.
Sambandsráðið hyggst krefjast leyfis fyrir kaupum á aðalbúsetu af ríkisborgurum landa utan Evrópusambandsins og Fríverslunarsamtaka Evrópu (EFTA), samkvæmt fréttatilkynningu. Ef þessir eigendur flytja burt verða þeir að selja eign sína innan tveggja ára.
Erlendum eigendum verður heldur ekki lengur heimilt að eignast atvinnuhúsnæði í þeim tilgangi að leigja það út. Markmiðið er að koma í veg fyrir kaup sem eru eingöngu gerð í fjárfestingarskyni. Kaup á hlutabréfum í skráðum fasteignafélögum og einingum í fasteignasjóðum verða heldur ekki lengur sjálfkrafa heimiluð.
Stjórnvöld hyggjast einnig herða reglur um orlofshús. Árlegir kvótar sem kantónur hafa til að heimila kaup erlendra eigenda verða minnkaðir. Sala á milli erlendra ríkisborgara mun krefjast leyfis. Öll kaup á orlofshúsum af hálfu aðila utan Sviss munu minnka kvóta viðkomandi kantónu um eina einingu.
„Þessar tillögur miða að því að beina Koller-lögunum aftur að meginmarkmiði sínu“ skrifar sambandsráðið. Drög að lagafrumvarpi eru opin til umsagnar til 15. júlí. Var þetta ákveðið til að bregðast við frumkvæði Svissneska þjóðarflokksins (SVP/UDC) „Nei við Sviss með 10 milljón íbúa.“ Bændaflokkurinn vill hemja fólksfjölgun með því að setja þak á íbúafjölda við 10 milljónir.
Fjöldainnflutningurinn reynir á þol kerfisins til hins ítrasta
Svissneski þjóðarflokkurinn (UDC), sem stendur að baki tillögunni, segir að mikil innflytjendaaukning hafi leitt til:
„húsnæðisskorts og hækkandi leiguverðs, umferðarteppu á vegum, yfirfullra lesta og strætisvagna, versnandi gæðis skóla, aukins ofbeldis og glæpa, raforkuskorts, stöðnunar tekna á mann, sífellt hærri iðgjalda í sjúkratryggingum, skuldsettra félagslegra kerfa og aukins álags á fegurð landslags og verndun náttúrunnar.“
Ef nýja mörkin verða rofin þarf að grípa til aðgerða í hælismálum. Þá gæti samningnum um frjálsa för fólks innan ESB einnig verið sagt upp.
Sambandsráðið er skýrt andvígt þessum texta, sem myndi setja í hættu samninga við Brussel sem náðust í lok árs 2024 eftir margra ára samningaviðræður. Samningapakkinn þarf enn að hljóta samþykki svissneska og evrópska þingsins. Að lokum mun svissneska þjóðin fá að segja sitt.
Spyrnt gegn kaupum erlendra fjármálafursta á húsnæði
Með breytingunni á Lex Koller „er sambandsráðið að loka glufu á hlutabréfamarkaði sem erlendir fjárfestar hafa nýtt sér,“ sagði Sósíalistaflokkurinn í yfirlýsingu á miðvikudag. Samkvæmt þingflokki flokksins sendir þessi ákvörðun „sterkt merki.“
Annar formaður sósíalistahópsins, Samuel Bendahan, segir:
„Það er framfaraskref fyrir leigjendur sem lengi hafi verið beðið eftir og þeirra sem vilja eignast eigið húsnæði. Erlendir fjárfestar gátu auðveldlega komist inn á svissneskan húsnæðismarkað í gegnum hlutabréfamarkaðinn, farið framhjá Lex Koller, án leyfis eða eftirlits.“
Víða um Evrópu hefur aðgengi að húsnæði orðið stórt vandamál. Annars vegar hefur fjöldainnflutningur þrengt húsnæðismarkaði og hækkað fasteignaverð og leigu. Á sama tíma kaupa erlendir fjárfestar sífellt fleiri eignir og verðleggja innfædda út af markaðnum. Í borgum eins og París eiga útlendingar nær 4 prósent af íbúðarhúsnæði. Í öðrum löndum, eins og Þýskalandi, er kaup erlendra aðila á fasteignum einnig vandamál, en erfitt er að meta hversu stór hluti húsnæðisins er í eigu þeirra, þar sem þeir kaupa oft eignir í gegnum fyrirtæki skráð í Þýskalandi og í gegnum mörg lög af skúffufyrirtækjum.