Leiðtogi AfD, Alice Weidel, gagnrýndi Friedrich Merz harðlega í umræðum í þýska sambandsþinginu í síðustu viku. Hún sakaði ríkisstjórnina um að hafa mistekist að takast á við bæði efnahagsmál og innflytjendamál – á sama tíma og þýski iðnaðurinn gengur í gegnum erfiða tíma, hagvaxtarspár hafa verið lækkaðar og nokkrir af stærstu bílaframleiðendum landsins ráðast í umfangsmikinn niðurskurð. Þar á meðal hyggst Volkswagen fækka starfsfólki sínu í Þýskalandi um 19.000 manns fyrir lok ársins.
Í ræðu sinni hélt Weidel því fram að stefna núverandi ríkisstjórnar stuðlaði að neikvæðri þróun fyrir þýskt atvinnulíf. Að hennar sögn verða fyrirtæki fyrir þrýstingi vegna hárra skatta, hækkandi orkukostnaðar og umfangsmikils regluverks, sem leiðir til þess að starfsemi hverfur úr landi og gjaldþrotum fjölgar.
Staðreyndin er sú að þýska hagkerfið hefur átt erfitt með að ná sér á strik eftir kreppur undanfarinna ára. Verg landsframleiðsla jókst aðeins um 0,2 prósent árið 2025 og í apríl helmingaði þýska ríkisstjórnin hagvaxtarspá sína fyrir árið 2026 niður í 0,5 prósent.
Hærri orkukostnaður, veikur útflutningur og aukin alþjóðleg samkeppni halda áfram að íþyngja stærsta hagkerfi Evrópu, á sama tíma og talið er að efnahagslegur bati verði hægari en áður var búist við.
Leiðtogi AfD, Alice Weidel, sagði að iðnaðurinn væri í auknum mæli að draga saman starfsemi og yfirgefa Þýskaland. Hún varaði við því að samkeppnishæfni landsins gæti veikst enn frekar ef ekki yrði skipt um stefnu.
Bílaframleiðendur skera niður
Undanfarin ár hafa stórir þýskir bílaframleiðendur ráðist í umfangsmikinn niðurskurð. Fréttastofan Reuters greindi nýlega frá því að þýski bílarisinn Volkswagen hyggist fækka starfsfólki sínu í landinu um um 19.000 manns fyrir lok ársins.
Niðurskurðurinn er hluti af stærra endurskipulagningarverkefni þar sem meira en 28.000 störf eiga að hverfa fyrir árið 2030. Samhliða þessu hefur fyrirtækið upplýst að verksmiðjukostnaður við þýskar starfsstöðvar þess hafi þegar verið lækkaður um meira en 20 prósent.
Ástæðurnar fyrir þessari umbreytingu eru sagðar vera vaxandi kostnaðarþrýstingur, harðnandi samkeppni – ekki síst frá kínverskum framleiðendum rafbíla – auk þeirra miklu fjárfestinga sem nauðsynlegar eru vegna umbreytingarinnar yfir í rafvæðingu.
Einnig hefur Porsche kynnt sparnaðaraðgerðir á þessu ári. Í maí greindi Reuters frá því að sportbílaframleiðandinn hygðist leggja niður meira en 500 störf.
Mercedes-Benz hefur einnig gripið til aðgerða til að draga úr kostnaði. Reuters greindi frá því á síðasta ári að bílaframleiðandinn hefði náð samkomulagi við fulltrúa verkalýðsfélaga um að bjóða starfsmönnum sjálfviljuga starfslokasamninga, jafnframt því sem fyrirhugaðar launahækkanir yrðu helmingaðar.
Fyrirtækið hefur ekki upplýst hversu mörg störf gætu horfið, en hefur tekið fram að framleiðslustarfsmenn verði ekki fyrir áhrifum af aðgerðunum. Jafnframt hefur það framlengt atvinnuöryggisábyrgð sína til loka ársins 2034.
Ekkert ódýrt rússnesk gas og engin kjarnorkuver
Í heild endurspeglar niðurskurðurinn þær kerfislægu áskoranir sem þýskur iðnaður stendur frammi fyrir. Ódýra rússneska gasið, sem um áratugaskeið átti þátt í að styrkja samkeppnishæfni landsins, er horfið og hefur verið leyst af hólmi með dýrari orkuinnflutningi meðal annars frá Noregi, Bandaríkjunum og Katar. Jafnframt hefur Þýskaland lokað kjarnorkuverum sínum og lagt áherslu á hröð orkuskipti.
Fulltrúar iðnaðarins hafa lengi varað við því að hækkandi orkukostnaður, aukið regluverk og harðnandi alþjóðleg samkeppni geti grafið undan samkeppnishæfni evrópsks iðnaðar.
Þetta gerist á sama tíma og bílaframleiðendur standa frammi fyrir miklum fjárfestingum vegna rafvæðingar og sífellt harðari samkeppni á heimsmarkaði. Innan atvinnulífsins hefur einnig vaxið gagnrýni á að ákveðnir þættir loftslagsstefnu og regluverks Evrópusambandsins kunni að auka kostnað evrópskra fyrirtækja á sama tíma og samkeppni frá Kína og Bandaríkjunum fer vaxandi.
Gagnrýndi fjöldainnflytjendastefnu ríkisstjórnarinnar
Innflytjendamál voru annað meginþema í harðri ræðu leiðtoga AfD, Alice Weidel, gegn ríkisstjórn Friedrich Merz. Hún hélt því fram að ríkisstjórnin héldi áfram stefnu sem ýtti undir umfangsmikla innflytjendur og gagnrýndi sérstaklega reglur um ríkisborgararétt og aðlögun innflytjenda að þýsku samfélagi.
Að sögn Weidel hefur ríkisstjórninni ekki tekist að taka á innflytjendamálum með þeim hætti að efnahags- og velferðarkerfi landsins séu vernduð.
Weidel beindi einnig harðri gagnrýni að efnahagsstefnu ríkisstjórnarinnar. Hún sagði að venjulegir skattgreiðendur ættu á hættu að bera sífellt þyngri byrðar í formi hærri gjalda, lengri starfsævi og skertra réttinda. Samkvæmt leiðtoga AfD renna jafnframt verulegir opinberir fjármunir til annarra verkefna en þeirra sem gagnast þýskum heimilum með beinum hætti.
Í ræðu sinni lagði Weidel fram tvo mögulega valkosti fyrir þýska kanslarann Friedrich Merz. Sá fyrri væri að slíta núverandi samstarfi við Sósíaldemókrataflokk Þýskalands (SPD) og leita stuðnings annarra flokka. Sá síðari væri að halda áfram á sömu braut og eiga á hættu að kjósendur krefðust að lokum nýrra kosninga. Í myndskeiðinu hér að neðan má sjá ræðu Weidel í þýska sambandsþinginu.