Hann var áður varnarmálaráðherra í ríkisstjórn Fredrik Reinfelds og einn háværasti talsmaður Svíþjóðar fyrir Nató. Nú varar hann við því að allt hernaðarbandalagið sé að hruni komið.
Undanfarið hefur Nató sífellt þróast inn í ótryggari stöðu. Donald Trump, forseti Bandaríkjanna, hefur opinberlega dregið grundvallarskuldbindingar bandalagsins í efa, jafnframt því að gera kröfur til ríkja í Evrópu og gefið í skyn að Bandaríkin muni ekki lengur sjálfkrafa verja bandamenn sína. Samtímis gera Bandaríkin kröfu um yfirráð yfir Grænlandi frá Danmörku sem er annað Nató-ríki.
Yfirlýsingarnar hafa vakið áhyggjur í mörgum evrópskum löndum vegna þess að eigin hernaðargetu skortir til að koma í stað hernaðaraðstoðar Bandaríkjanna. Í því ljósi varar fyrrverandi varnarmálaráðherra Svíþjóðar, Mikael Odenberg, við því að Nató gæti verið í þann mund að hrynja. Hann segir ástandið í Nató alvarlegra en margir vilja trúa. Hann skrifaði í færslu sinni:
„NATO stendur frammi fyrir hruni.“
Yfirlýsingin vekur athygli vegna þess að hún kemur frá manni sem hefur í nokkur ár barist fyrir því að Svíþjóð verði meðlimur í Nató. Hann skýrði afstöðu sína í viðtali við Svenska Dagbladet:
„Þetta er hrikalega alvarleg staða. Við munum sjá í náinni framtíð hvernig hún þróast. En það er erfitt að trúa því að þetta sé í rauninni að gerast.“
Mikael Odenberg var varnarmálaráðherra á árunum 2006-2007 í ríkisstjórn Fredriks Reinfeldt og hefur lengi verið ein sterkasta röddin fyrir aðild Svíþjóðar að Nató. Eftir ráðherrastöðuna tekur hann áfram þátt í varnarmálaumræðum og hefur barist fyrir nánara samstarfi við Bandaríkin.
Þegar Svíþjóð gekk í Nató árið 2024 lýsti Odenberg mikilvægi aðildar fyrir öryggi Svíþjóðar. Núna er tónninn annar. Samkvæmt Odenberg er það fyrst og fremst breytt afstaða Bandaríkjanna sem hefur skapað þessa alvarlegu stöðu. Donald Trump forseti hefur nýlega gagnrýnt Evrópu og gefið í skyn að Bandaríkin muni ekki lengur sjálfkrafa verja önnur lönd í bandalaginu. Odenberg segir við SvD:
„Ef pólitískur stuðningur við Nató hættir, þá fellur fimmta greinin í reynd niður. Við getum ekki treyst því að Bandaríkin komi til bjargar.“
Hann bendir á að það sé stórt vandamál að Evrópulöndin hafi ekki byggt upp eigin getu til að takast á við ástandið án stuðnings Bandaríkjanna. Þetta gerir allt hernaðarbandalagið varnarlaust – og skilur lítil lönd eins og Svíþjóð eftir án skýrrar stefnu ef Bandaríkin draga sig til baka.
