Nýr utanríkisráðherra Ungverjalands, Anita Orbán, kynnti á mánudag skýra stefnubreytingu í utanríkismálum landsins. Í yfirheyrslu hjá ESB-nefnd þingsins á hún, samkvæmt ungverskum fjölmiðlum, að hafa lagt áherslu á að ný ríkisstjórn undir forystu Péters Magyar vilji endurreisa samskiptin við bæði Brussel og NATO auk þess að tryggja aðgang að þeim milljörðum í ESB-styrkjum sem verið hafa frystir síðan fyrrverandi forsætisráðherrann Viktor Orbán neitaði að taka við innflytjendum. Hin nýja ríkisstjórn er nú sögð tilbúin að breyta þeirri afstöðu þrátt fyrir kosningaloforð um að innflytjendastefna hennar yrði harðari en stefna Orbáns.
Hin nýja ríkisstjórn boðar skýra breytingu miðað við fyrri línu undir stjórn Viktors Orbán, en ríkisstjórn hans lenti oft í átökum við stofnanir ESB. Samkvæmt nýjum utanríkisráðherra Ungverjalands, Anitu Orbán – sem er ekki skyld Viktori Orbán – er mikilvægasta verkefnið að endurheimta traust innan ESB og uppfylla þær kröfur sem Brussel, með framkvæmdastjóra ESB Ursula von der Leyen í fararbroddi, hefur sett til þess að hægt verði að greiða út fjármunina.
Anita Orbán lagði áherslu á að kröfur ESB snerust ekki um að takmarka sjálfstæði Ungverjalands heldur um grundvallarreglur réttarríkisins. Hún benti sérstaklega á þörfina fyrir sjálfstæðu dómskerfi, gagnsæjum opinberum útboðum, skýru eftirliti með ESB-fjármunum og harðari aðgerðum gegn spillingu. Að hennar sögn eru þetta umbætur sem einnig hafi notið stuðnings kjósenda í síðustu kosningum.
Á fundinum lagði Anita Orbán áherslu á að Ungverjaland ætti ekki lengur að vera hindrun innan ESB-samstarfsins. Endurtekin notkun fyrri ríkisstjórnarinnar á neitunarvaldi á samkvæmt henni að víkja fyrir samvinnumiðaðri stefnu.
Hún opnaði þó fyrir að ríkisstjórnin gæti áfram beitt neitunarvaldi í sérstökum málum ef þjóðarhagsmunir væru í húfi. Hin nýja stefna er sögð vera tilraun til að efla áhrif Ungverjalands innan sambandsins með samræðum fremur en átökum.
Stöðva milljarðasektir – verða að opna fyrir innflytjendum
Innflytjendamál voru einnig aðal umræðuefni í yfirheyrslunni. Utanríkisráðherra Ungverjalands, Anita Orbán, sagði að dagleg sekt ESB upp á eina milljón evra sem Ungverjalandi hefur verið gert að greiða vegna strangrar innflytjendastefnu landsins undir stjórn Viktors Orbán yrði að taka enda. Frá þessu greinir enska dagblaðið Daily News Hungary um yfirheyrsluna.
Í júní 2024 dæmdi Evrópudómstóllinn Ungverjalandi að greiða 200 milljóna evra sekt, auk áframhaldandi dagsekta upp á eina milljón evra á dag þar til landið fylgdi innflytjendareglum ESB. Viktor Orbán kallaði ákvörðunina „hneykslanlega og óásættanlega“ og hafnaði henni alfarið. Ríkisstjórn Viktors Orbán valdi í kjölfarið að halda fast við innflytjendastefnu sína og neitaði jafnframt að innleiða innflytjendasáttmála ESB.
Í kosningabaráttunni og eftir kosningasigur Péters Magyar voru margar íhaldssamar raddir sem fögnuðu niðurstöðunni og töldu að leiðtogi Tisza myndi reka mun harðari innflytjendastefnu en Viktor Orbán. Það byggðist meðal annars á merkjum um að takmarka vegabréfsáritanir fyrir gestaverkamenn.
Á sama tíma benda nú yfirlýsingar nýju ríkisstjórnarinnar til þess að hún ætli að fylgja kröfum Brussel, sem í reynd opnar fyrir þá tegund innflytjenda sem önnur aðildarríki hafa samþykkt. Til að leysa deiluna við Brussel mun nýja ungverska ríkisstjórnin þurfa að afnema stefnu Viktors Orbán og leyfa hælisumsóknir við landamæri landsins. Anita Orbán á að hafa rökstutt stefnubreytinguna frá strangri innflytjendastefnu Viktors Orbán með því að Ungverjaland muni ekki þurfa að taka við miklum fjölda innflytjenda.
Samkvæmt henni snýst málið þess í stað um að aðildarríki ESB hjálpi hvert öðru með efnahagslegum eða skipulagslegum stuðningi – eða með því að taka við takmörkuðum fjölda fólks ef þörf krefur. Þetta er orðræða sem lengi hefur verið algeng í Brussel og meðal aðildarríkjanna, en gagnrýnendur telja að hún leiði í reynd oft til aukins innflytjendaflæðis.
Stríðið í Úkraínu
Þegar spurt var um stríðið í Úkraínu gaf Anita Orbán skýr skilaboð um að nýja ríkisstjórnin hygðist ekki senda ungverska hermenn til úkraínsks yfirráðasvæðis undir neinum kringumstæðum, ekki heldur innan ramma hugsanlegra aðgerða ESB.
Eftir yfirheyrsluna greiddi þingnefndin atkvæði um hæfi Orbán sem utanríkisráðherra. Sex nefndarmenn studdu framboð hennar en tveir sátu hjá.