Thjodolfur

frjals og fullvalda

Thjodolfur

frjals og fullvalda

Húsnæðisvandi Evrópu er innflytjendavandi miðað við tölur frá Berlín

THJODOLFUR

Eftir ritstjórn Remix News, gervigreind þýddi. Myndin er tekin í Berlín.

Þar sem umræður voru um húsnæðismálin í ESB í aðdraganda þjóðaratkvæðisins, þá birtir Þjóðólfur hér grein eftir ritstjórn Remix News sem skýrir síhækkandi leiguverð þrátt fyrir fækkun innfæddra eins og í Þýskalandi. Blekkingar já-sinna má skoða í ljósi þess öngþveitis sem hömlulaus innflutningur fólks hefur skapað innan ESB. Já sinnar sögðu húsnæðisverð lægra, og lán ódýrari innan ESB miðað við Ísland en gættu þess vandlega að ræða ekki áhrif fjöldainnflutnings á húsnæðismarkaðinn. Remix News skrifar:

Í kerfi sem hafnar stórfelldum innflutningi fólks getur íbúum fækkað. Það getur skapað svigrúm fyrir ódýrara húsnæði, lægri leigu og jafnvel aukna fæðingartíðni.

Víða á Vesturlöndum fækkar innfæddum Evrópubúum en leiguverð heldur samt áfram að hækka ár frá ári. Vinstrimenn vilja gjarnan kenna kapítalistum og gráðugum leigusölum um, en helsta orsök þess að húsnæði verður sífellt óviðráðanlegra er stórfelldur innflutningur fólks.

Markaðsleiga hefur tvöfaldast í Berlín frá 2011

Berlín er skýrt dæmi um þessa þróun, eins og þýski blaðamaðurinn og rithöfundurinn Jens Winter benti á í færslu á X þar sem hann vísaði til talna um íbúaþróun og húsnæðismarkaðinn.

„Markaðsleiga í Berlín hefur meira en tvöfaldast frá 2011 — það skilar fyrirtækjunum drjúgum tekjum. En hvaðan kemur aukin eftirspurn? Á meðan innfæddum íbúum höfuðborgarinnar hefur fækkað um 260.000 frá 2011 hefur útlendingum og fólki af innflytjendaættum fjölgað um 650.000 á sama tímabili. Það þýðir að án innflytjenda væri eftirspurn eftir húsnæði í Berlín minni í dag en árið 2011,“ skrifaði hann.

Í annarri færslu sagði hann þýska „íhaldsflokkinn“ bera jafnmikla ábyrgð og vinstrimenn.

„Hagsmunasamtök fasteignageirans, sem standa CDU nærri, moka inn peningum vegna innflytjenda í Berlín. Þjóðverjar eiga um tvennt að velja: að deyja út í fjölmenningarkapítalisma CDU eða fjölmenningarsósíalisma vinstrisins. Skiljanleg viðbrögð eru: Ef við eigum hvort eð er að hverfa, hvers vegna ættum við þá að þræla okkur út fyrir það?“ skrifaði hann.

Tvöföldun leiguverðsins er staðreynd, en jafnframt gildir einfalt lögmál framboðs og eftirspurnar sem vinstrimenn vilja ekki viðurkenna. Vissulega hafa arðrán leigusala, umsvif stórra fjárfesta og peningaprentun átt þátt í húsnæðisvandanum. En sama hversu margir gráðugir fasteignaeigendur eru á markaðnum: Fækki íbúum borgar er nær óhjákvæmilegt að leigu- og húsnæðisverð lækki.

Innfæddum fækkaði um 250 þúsund en innflytjendur voru 650 þúsund

Stórfelldur innflutningur fólks þýðir að íbúum fækkar aldrei. Svigrúm sem annars gæti skapast fyrir þýskar fjölskyldur til að eignast fleiri börn og fylla skarðið eftir eldri kynslóðir er þegar í stað tekið upp af hundruðum þúsunda útlendinga.

Tölurnar sýna að innfæddum Þjóðverjum fækkaði um 260.000. Í kerfi sem hafnaði stórfelldum innflutningi fólks og erlendum fasteignafjárfestum hefði þetta getað stuðlað að fleiri fæðingum og fleiri eignaríbúðum. Annars vegar hefðu Þjóðverjar sem bjuggu þegar í Berlín, og þeir sem vildu flytja þangað, átt auðveldara með að standa undir leigu eða kaupa húsnæði vegna minni samkeppni á markaðnum. Hins vegar hefðu fleiri innfæddir Þjóðverjar fengið tækifæri til að stofna fjölskyldu. Þeir sem þegar áttu börn hefðu jafnvel haft efni á einu eða tveimur til viðbótar ef þeim hefði staðið húsnæði á viðráðanlegu verði til boða.

En Þýskaland hafnar ekki stórfelldum innflutningi fólks. Þess í stað komu 650.000 útlendingar á sama tímabili og húsnæðis- og leiguverð rauk upp. Vinstrimenn neita hins vegar að reikna einfalt dæmi.

Vissulega er önnur lausn til, en hún er mun flóknari en að leyfa íbúum að fækka í landi þar sem aldrei hafa búið fleiri. Í stað þess að stöðva stórfelldan innflutning fólks krefjast vinstriflokkar, ásamt CDU, þess að meira húsnæði verði byggt.

Fjölmargar ástæður liggja þó að baki því að ekki er byggt nægilega mikið. Þar má nefna háan byggingar- og efniskostnað, skriffinnsku, skipulagsreglur og skort á faglærðu starfsfólki. Sömu flokkar hafa sett fram sömu kröfur árum saman en framkvæmdir halda ekki í við eftirspurnina í Berlín eða öðrum stórborgum Þýskalands. Vinstriflokkurinn getur lofað auknum byggingarframkvæmdum, en það mun ekki gerast. Ekkert af því sem vinstrið býður upp á mun leiða til þeirrar uppbyggingar sem þörf er á.

Áður en Olaf Scholz, úr Jafnaðarmannaflokknum SPD, sem greinarhöfundar staðsetja yst til vinstri, varð kanslari, þá lofaði hann að „markmiðið“ væri að byggja 400.000 nýjar íbúðir árlega, þar af 100.000 félagslegar íbúðir.

„Þetta eru engir galdrar. Við þurfum bara að vilja gera það,“ sagði hann.

Þetta varð aldrei að veruleika í stjórnartíð Scholz og mun heldur ekki gerast undir vinstristjórn í Berlín.

Á yfirhöfuð að byggja meira?

Á meðan vestrænar borgir keppast við að skipta út innfæddum Evrópubúum vaknar spurningin hvort lífið verði í raun betra í þéttsetinni fjölmenningarborg. Því fylgi meiri umferð, lengri bið á sjúkrahúsum, fjölmennari kennslustofur og innflutt glæpastarfsemi, svo fáein vandamál séu nefnd.

Nýju íbúarnir leystu heldur ekki skortinn á faglærðu starfsfólki sem gæti byggt öll þau hús og íbúðir sem stjórnmálamenn og hagsmunaaðilar segja Evrópu þurfa. Vissulega þarf alltaf að byggja eitthvað af nýju húsnæði. Spurningin er hins vegar hvort vestræn siðmenning eigi að standa í endalausum byggingarframkvæmdum til að koma milljónum útlendinga fyrir.

Ofan á þetta bætist að byggingarnar sem verktökum tekst að reisa eru nú ljótari en nokkru sinni fyrr, dýrari og lengur í byggingu. Tölur sýna raunar að tíminn frá upphafi framkvæmda til verkloka er lengri en hann hefur verið áratugum saman. Hvar eru öll þessi ungu innflytjendur frá Afríku og Mið-Austurlöndum sem áttu að knýja áfram nýtt byggingarskeið með framúrskarandi iðn- og byggingarkunnáttu sinni?

Raunin er sú að þeir eru að mestu leyti ekki til staðar. Margir faglærðir innflytjendur í byggingariðnaði koma frá nágrannaríkjum eins og Póllandi og sjá sífellt minni ástæðu til að starfa í Þýskalandi.

Vinstrimenn sem styðja innflytjendur auka húsnæðisvandann

Færsla Winters á X er sérstaklega viðeigandi í ljósi þess að Vinstriflokkurinn varð nýlega stærstur í kosningum í Berlín með yfir 25 prósent atkvæða. Álitsgjafar og greinendur hafa nefnt ýmsar skýringar á uppgangi flokksins í þýsku höfuðborginni. Tvær þeirra eru geta flokksins til að höfða til þýskra ríkisborgara af innflytjendaættum og ungra kjósenda.

Húsnæðisvandinn í Berlín hefur jafnframt aukið stuðning við flokkinn meðal ungs fólks, útlendinga og þeirra sem áður sátu heima á kjördag. Deutsche Welle, sem er fjármagnað af þýskum skattgreiðendum, skrifaði:

„Þetta hljómar skynsamlega í eyrum hinnar sautján ára Lisku, sem kaus sósíalistana: ‘Vinstriflokkurinn höfðaði til mín, sérstaklega vegna félagslegu málanna — að lækka verð og gera leigu viðráðanlegri.’ Leiga í Berlín hækkar vissulega hratt, um sjö prósent á síðustu tveimur árum einum saman, og þeir sem koma nýir inn á leigumarkaðinn verða líklega verst úti. Kannanir sýndu einnig að langstærsti hópur kjósenda í Berlín, 37 prósent, taldi Vinstriflokkinn líklegastan til að tryggja húsnæði á viðráðanlegu verði.“

Vinstriflokkurinn og ýmsir aðrir vinstriflokkar hafa sannfært ungt fólk um að auðveldar lausnir séu til á húsnæðisvandanum. Vandinn einskorðast ekki við Berlín. Eins og Remix News hefur áður greint frá hefur framboð lausra íbúða verið takmarkað um allt Þýskaland á meðan innflytjendum heldur áfram að fjölga. Að lokum velja vinstrimenn og kjósendur þeirra leið þar sem sífellt meiri byggingarframkvæmdir leiða aðeins til þrengsla og umhverfisspjalla.

Mikill innflutningur fólks og hærri húsnæðiskostnaður draga úr barneignum

Fjölmargar rannsóknir hafa sýnt að innflytjendur hafa átt þátt í hækkandi leigu- og húsnæðisverði víða á Vesturlöndum, ekki aðeins í Þýskalandi. Rannsóknir hafa jafnframt sýnt að hækkandi húsnæðisverð dragi úr fæðingartíðni, meðal annars í Hollandi, samkvæmt þverfaglegu hollensku lýðfræðistofnuninni NIDI.

Sama saga endurtekur sig í Hollandi, þar sem náttúruleg fjölgun — mismunur fæðinga og dauðsfalla — er nær engin eða neikvæð. Samt fjölgaði íbúum úr um 16,8 milljónum árið 2013 í 18,1 milljón árið 2025. Aðflutningur umfram brottflutning skýrir nánast alla fjölgunina að undanförnu. Einnig verður að hafa í huga að líkt og í Þýskalandi vilja flestir þessara innflytjenda setjast að í stórborgum, svo sem Amsterdam.

Opinberar spár um húsnæðisþörf í Hollandi rekja jafnframt stóran hluta viðbótareftirspurnar, oft 45 prósent eða meira af þeim viðbótaríbúðum sem þörf er á, til fólksfjölgunar sem sjálf skýrist að 95 prósentum af innflytjendum. Gott fyrir fasteignafélög, slæmt fyrir almenning. Valkostur fyrir Þýskaland, AfD, hefur reynt að tengja húsnæðisvandann við stórfelldan innflutning fólks og að nokkru leyti tekist að koma þeim málstað á framfæri.

Vandinn er sá að eftir því sem stærri hluti íbúanna er af erlendum uppruna hafa þessi rök minni áhrif. Innflytjendur kunna að hækka húsnæðisverð, en hafi innflytjendastefnan gert manni kleift að koma til landsins og áframhaldandi innflutningur ættingja og samlanda er leyft að fylgja í kjölfarið, þá hafa þessir kjósendur ríka hvata til að halda aðflutningi miklum, óháð húsnæðiskostnaði.

Margir þessara innflytjenda greiða hvort eð er ekki leiguna sjálfir. Milljónir útlendinga njóta félagslegrar aðstoðar. Þeir taka því ekki aðeins húsnæði sem innfæddir Þjóðverjar gætu nýtt heldur fá þeir einnig greitt fyrir það. Fæðingartíðni þeirra er svo oft mun hærri en innfæddra Þjóðverja, jafnvel þótt þröngt sé búið, sem veitir þeim rétt á stærra húsnæði.

Þessi hringrás styrkir sjálfa sig og heldur linnulaust áfram. Nema gripið verði til róttækra aðgerða gegn stórfelldum innflutningi fólks er því hætt við að húsnæðis- og leiguverð lækki aldrei að ráði.

Áhugaverðar fréttir