Sameinaða útgáfufélagið, útgefandi Heimildarinnar, var með neikvætt eigið fé í lok síðasta árs og tapaði 18,9 milljónum króna fyrir skatta árið 2025. Án opinbers fjölmiðlastyrks hefði tapið numið tæpum 97 milljónum króna. Á sama tíma hafa ný lög um ríkisstyrki til einkarekinna fjölmiðla lækkað lágmarkskröfu um útgáfutíðni prentmiðla úr 20 tölublöðum á ári í 12.
Rekstrarstaða Heimildarinnar versnaði verulega á síðasta ári samkvæmt óendurskoðuðum ársreikningi Sameinaða útgáfufélagsins sem skilað var til Skattsins 31. ágúst. Morgunblaðið greinir frá því að félagið hafi tapað 18,9 milljónum króna fyrir skatta árið 2025, samanborið við 7,3 milljóna króna hagnað árið áður. Eftir skattalega inneign varð tap ársins 15,1 milljón króna.
Eigið fé félagsins var neikvætt um 13,8 milljónir króna í árslok 2025. Ári áður hafði eigið fé verið jákvætt um 1,3 milljónir.
Sölutekjur féllu um nær 87 milljónir
Sölutekjur Heimildarinnar drógust verulega saman milli ára. Þær námu 363,5 milljónum króna árið 2025 en höfðu verið 450 milljónir árið áður. Samdrátturinn nam því 86,5 milljónum króna, eða rúmlega 19% á einu ári.
Á móti gripu stjórnendur til umfangsmikils niðurskurðar. Laun og launatengd gjöld lækkuðu úr 337 milljónum í 279 milljónir og útgáfukostnaður úr 159 milljónum í 148 milljónir. Rekstrargjöld lækkuðu þannig úr 537,5 milljónum í tæpar 478 milljónir.
Það dugði þó ekki til að koma rekstrinum réttu megin við núllið.
77,7 milljónir í styrk frá ríkinu
Opinber stuðningur vegur þungt í rekstri Heimildarinnar. Fjölmiðlastyrkur úr ríkissjóði nam 77,7 milljónum króna árið 2025, samanborið við 67 milljónir árið áður.
Morgunblaðið bendir á að hefði þessi opinberi stuðningur ekki komið til hefði tap Sameinaða útgáfufélagsins numið tæpum 97 milljónum króna. Ríkisstyrkurinn nam þannig rúmlega 21% af sölutekjum félagsins á árinu.
Eigendur lána félaginu 84 milljónir
Eigendur hafa einnig lagt verulegt fjármagn til rekstrarins. Skuld Sameinaða útgáfufélagsins við eigendur nam 84 milljónum króna í lok árs 2025 og hafði hækkað úr 47 milljónum árið áður. Viðskipta- og skammtímaskuldir námu jafnframt 22 milljónum.
Í skýringu nr. 9 með ársreikningnum segir að gripið hafi verið til „afgerandi aðhaldsaðgerða“ sem skili sér að fullu árið 2026. Þar kemur einnig fram að skuldir félagsins séu að stærstum hluta við eigendur og að endurgreiðsluáætlun sé í gildi. Stjórn og stjórnendur telja félagið því áfram rekstrarhæft og gjaldfært, þrátt fyrir tapið og neikvætt eigið fé.
Það er mikilvægt atriði: neikvætt eigið fé þýðir ekki sjálfkrafa að fyrirtæki sé gjaldþrota, enda lýsir stjórn félagsins því sérstaklega yfir að félagið sé gjaldfært.
Alþingi breytti lágmarkskröfum um útgáfutíðni
Rekstrarvandi Heimildarinnar verður athyglisverðari í ljósi breytinga sem Alþingi samþykkti í sumar á kerfi ríkisstyrkja til einkarekinna fjölmiðla. Samkvæmt eldri lögum þurftu prentmiðlar almennt að koma út að lágmarki 20 sinnum á ári til að eiga rétt á rekstrarstuðningi.
Í nýjum lögum nr. 83/2026, sem samþykkt voru á Alþingi 19. júní, er skilyrðið nú:
„Prentmiðlar skulu koma út að lágmarki 12 sinnum á ári.“
Lágmarksútgáfan hefur því verið lækkuð um 40%, úr 20 tölublöðum í 12. Breytingin getur skipt verulegu máli fyrir prentmiðil í fjárhagslegum þrengingum, enda gerir hún kleift að fækka prentuðum tölublöðum verulega án þess að missa af þeirri ástæðu rétt til ríkisstuðnings.
Blaðamannafélagið vildi sömu breytingu
Blaðamannafélag Íslands lagði í umsögn sinni til að útgáfuskilyrðið yrði lækkað úr 20 skiptum í 12 vegna mikillar hækkunar prentkostnaðar. Það þarf þó að halda tímaröðinni til haga. Frumvarp Loga Einarssonar, menningar-, nýsköpunar- og háskólaráðherra, var lagt fram á Alþingi 1. apríl 2026. Þegar í upphaflegu stjórnarfrumvarpinu var gert ráð fyrir 12 útgáfum á ári.
Umsagnarbeiðnir þingnefndar voru hins vegar sendar út 22. apríl.
Því er ekki hægt að draga þá ályktun af umsögn Blaðamannafélagsins einni saman að tillaga félagsins hafi orðið til þess að ráðherra breytti frumvarpinu. Reglan um 12 tölublöð var komin inn áður en málið fór í umsagnarferli Alþingis.
Hvað gerðist áður en frumvarpið var lagt fram?
Páll Vilhjálmsson heldur því fram á bloggi sínu að breytingin hafi verið gerð sérstaklega til að koma Heimildinni til hjálpar og segir eigendur miðilsins hafa verið í samskiptum við ráðuneytið áður en frumvarpið var lagt fram. Þetta er alvarleg fullyrðing.
Páll Vilhjálmsson skrifar:
„Eigendur voru í samtali við ráðuneyti Loga Einarssonar Samfylkingarráðherra. Úr varð að blaðamannafélagið riði á vaðið með formlegum hætti. Í umsögn Blaðamannafélagsins segir m.a.: Áfram er gerð krafa í frumvarpinu um að prentmiðlar komi út að lágmarki 20 sinnum á ári en staðbundnir fjölmiðlar 12 sinnum. Í ljósi mikillar hækkunar á prentkostnaði á undanförnum árum er lagt til að sama skilyrði gildi fyrir alla prentmiðla, þannig að útgáfa þeirra þurfi að vera að lágmarki 12 sinnum á ári.
Heimildin er eini prentmiðillinn sem þarf á þessari breytingu að halda. Logi Samfylkingarráðherra og flokksbróðir Vilhjálms aðaleiganda Heimildarinnar, breytti lagafrumvarpinu til samræmis við fjárhagsþarfir útgáfunnar. Í nýsamþykktum lögum er sérstakt ákvæði fyrir Heimildina: ,,Prentmiðlar skulu koma út að lágmarki 12 sinnum á ári.” Áður þurfti að gefa út 20 sinnum á ári til að fá ríkisstyrk.
Nú getur Heimildin snarlækkað prentkostnað en samt fengið um 80 milljónir árlega frá ríkinu. Sérákvæði í lögum í þágu Heimildarinnar og fjárhagslegra hagsmuna samfylkingarmanna.”
Stærsti eigandinn með 10%
Stærsti einstaki eigandi Sameinaða útgáfufélagsins er Þungeind ehf., sem er í eigu Vilhjálms Þorsteinssonar fjárfestis, með 10% hlut. Nokkrir aðrir eigendur eiga 7,64% hver, þar á meðal Ingibjörg Dögg Kjartansdóttir og Jón Trausti Reynisson, en Jón Trausti er jafnframt framkvæmdastjóri félagsins.
Rekstur félagsins hvílir því nú að verulegu leyti bæði á fjármögnun eigenda og opinberum stuðningi. Árið 2025 lagði ríkið til 77,7 milljónir króna í fjölmiðlastyrk og skuldir við eigendur jukust um 37 milljónir króna. Samt endaði árið með tapi og neikvæðu eigin fé.
Lagabreytingin er staðreynd og fjárhagserfiðleikar Heimildarinnar eru sömuleiðis skjalfestir í ársreikningi félagsins. Tengslin við Samfylkinguna sem Logi Einarsson tilheyrir og eigendur Heimildarinnar eru einnig staðreyndir. Allt málið lyktar spillingu langar leiðir, sérstaklega þar sem Heimildin er eini fjölmiðillinn sem nýtur góðs af lagabreytingunni.
Ráðuneyti Loga Einarssonar ber skylda til að upplýsa um, hvernig að þessari ákvörðun var staðið og flokkstengslin við eigendur Heimildarinnar. Dómstóll sem dæmdi breytingar Alþingis ólöglegar myndi styðja við eðlileg efnahagsleg vinnubrögð: Þegar viðskiptavinirnir hverfa, er ekki lengur rekstrargrundvöllur fyrir fyrirtækið og það er lagt niður.
En í þessu dæmi bendir allt til að lífinu sé haldið í Heimildinni af pólitískum ástæðum á kostnað skattgreiðenda.