Með Ísland á hraðri leið inn í ESB stendur Noregur eftir einn í EES ásamt smáríkinu Liechtenstein. Á sama tíma vex óþolinmæðin stöðugt í Brussel gagnvart „gegnumsúru og spilltu“ Noregi
Eftirfarandi grein er eftir Asbjörn Svarstad, dálkahöfund Nettavisen í Noregi. Greinilega eru umræðurnar á Íslandi farnar að spyrjast til frænda vorra og áhugavert að fylgjast með umræðum í Noregi.
Norskir stjórnmálamenn kveinka sér stöðugt undan sífellt harðari kröfum frá Brussel um innleiðingu reglna og tilskipana. Á sama tíma vex gagnrýnin á Ursulu von der Leyen, forseta framkvæmdastjórnar ESB, vegna endalauss flóðs nýrra laga og reglgerðarfargans.
Raunveruleikinn blasti hins vegar við í fullum skrúða, þegar Ursula von der Leyen lýsti því yfir í apríl að henni hefði loks tekist að ná tökum á baráttunni gegn sívaxandi fjölda sáttmála, reglna, bannákvæða og þvingandi fyrirmæla.
Þremur dögum síðar voru birtar tölur sem sýndu allt aðra mynd. Í ljós kom að framkvæmdastjórn ESB hafði á árinu 2025 sent frá sér alls 1.456 lagapakka. Sama Ursula von der Leyen, sem ári áður hafði lofað umfangsmikilli hreinsun meðal óþarfra laga og reglugerða, hafði sjálf samþykkt fleiri lagafrumvörp en á nokkru öðru ári frá 2010.
Brussel þrýstir á
Ljóst er að norska ríkisstjórnin finnur fyrir sívaxandi þrýstingi frá Brussel, enda bíða nú um 560 nýjar ESB-reglugerðir þess að verða teknar upp í gegnum EES-samninginn. Á meðal þeirra lagapakka sem enn hafa ekki verið innleiddir eru fjölmargar mikilvægar tilskipanir og reglugerðir, þar á meðal fimm orkutilskipanir, reglur um iðnað með núlllosun (NZIA), lög um mikilvæg hráefni (CRMA) og reglur ESB um stafræna þjónustu (DS). Frá þessu greindi Nettavisen nýlega.
Trygve Slagsvold Vedum lét í ljós afdráttarlausar – sem kom fæstum á óvart – skoðanir sínar á innleiðingu ESB-reglna í Noregi, þegar hann var nýlega spurður út í málið í sjónvarpsþættinum Dagsnytt 18. Hann hefur áður varað við því að endurskoðuð skólptilskipun ESB muni leiða til „gífurlegra ESB-gjalda“.
Þeir sem sitja fyrir hönd Noregs við samningaborðið í Brussel hafa þó að öllum líkindum skynjað skýr skilaboð um að þolinmæði kerfisins sé á þrotum. Framkvæmdastjórn ESB segir það einnig skýrt á heimasíðu sinni að á næstu árum verði fjölmargar nýjar reglur innleiddar á öllu innra markaðssvæði sambandsins – sem nær einnig til Noregs.
Ganga Íslendingar úr EES?
Það lítur út fyrir að Ísland sé á hraðri leið inn í ESB og hverfi þar með á næstunni úr EES. Verði það að veruleika stendur Noregur einn eftir ásamt smáríkinu Liechtenstein.
Óþolinmæði vegna seinagangs Norðmanna fer jafnframt vaxandi í höfuðborgum Evrópu. Sú ímynd sem Norðmenn nutu áður sem friðsæl náttúruþjóð undir miðnætursólinni hefur beðið hnekki í kjölfar sífelldra frétta um Epstein-málið, norsku krónprinsfjölskylduna, Thorbjørn Jagland, Terje Rød-Larsen, umdeilt eldisfiskeldi og gríðarlegan hagnað af orkukreppunni í kjölfar stríðsins í Úkraínu.