Alma skýrir 52 milljóna tekjur: Tók út séreignarsparnað

Alma Möller heilbrigðisráðherra segir úttekt séreignarsparnaðar vera helstu skýringu þess að skattskyldar tekjur hennar á síðasta ári voru mun hærri en ráðherralaun hennar. Hún segir engar tekjur hafa komið frá samlagsfélaginu Jónasson og Möller slf. og að hún hafi ekki fengið starfslokagreiðslur þegar hún lét af embætti landlæknis.

Þjóðólfi barst ábending með fyrirspurn um hvers vegna tekjur Ölmu væru svo miklu hærri en annarra ráðherra. Þjóðólfur leitaði því skýringa hjá ráðherranum, sem brást skjótt við og svaraði spurningum miðilsins.

Tilefnið er ný umfjöllun um tekjur ráðherra og alþingismanna árið 2025. Samkvæmt útreikningum Tekjublaðs Frjálsrar verslunar voru meðaltekjur Ölmu 4.359.000 krónur á mánuði. Það jafngildir um 52,3 milljónum króna á tólf mánuðum. Alma var þar með tekjuhæst sitjandi ráðherra og alþingismanna samkvæmt listanum. Til samanburðar voru meðaltekjur Kristrúnar Frostadóttur forsætisráðherra 2.901.000 krónur á mánuði.

Munurinn vakti því spurningar um hvaðan viðbótartekjur heilbrigðisráðherrans kæmu.

Séreignarsparnaður skýrir háu tekjurnar

Þjóðólfur spurði Ölmu hvaða aðrar skattskyldar tekjur hefðu myndað mismuninn milli ráðherralauna hennar og heildartekna ársins. Ráðherrann segir helstu skýringuna vera einfalda:

„Úttekt séreignasparnaðar,“ svaraði Alma.

Úttekt séreignarsparnaðar telst til skattskyldra tekna þegar sparnaðurinn er greiddur út. Slík úttekt getur því hækkað tekjur einstaklings samkvæmt skattframtali verulega á tilteknu ári án þess að um launatekjur sé að ræða. Talan 4.359.000 krónur á mánuði gefur því ekki rétta mynd af mánaðarlaunum Ölmu sem ráðherra.

Fékk uppgjör vegna landlæknisembættisins

Alma gegndi embætti landlæknis áður en hún tók sæti á Alþingi og varð síðar heilbrigðisráðherra. Þjóðólfur spurði hana því sérstaklega hvort hluti teknanna stafaði af greiðslum vegna fyrra starfs hennar sem landlæknis, svo sem launum, orlofsuppgjöri, starfslokagreiðslum eða öðrum greiðslum.

Alma svaraði:

„Já, laun fyrir tæplega hálfan desember 2024, orlof og samningsbundin orlofsuppbót. Engar starfslokagreiðslur.“

Þar með liggur fyrir að einhverjar greiðslur vegna fyrra embættis hennar komu inn í tekjutölurnar, en samkvæmt svari ráðherrans var ekki um starfslokagreiðslur að ræða.

Engar tekjur frá samlagsfélaginu

Þjóðólfur spurði jafnframt sérstaklega um Jónasson og Möller slf. Fjallað hefur verið um að Alma hafi átt 30% hlut í samlagsfélaginu ásamt eiginmanni sínum. RÚV hefur áður fjallað um verktakagreiðslur til félagsins vegna læknisverka eiginmanns hennar.

Þjóðólfur spurði því: „Voru í tekjunum greiðslur eða skattskyldar tekjur sem tengdust eignarhlut þínum í Jónasson og Möller slf.?“

Svar Ölmu var afdráttarlaust:

„Nei.“

Þær greiðslur skýra því ekki háar skattskyldar tekjur hennar árið 2025 samkvæmt upplýsingum ráðherrans sjálfs.

Tekjuhæst – en ekki með hæstu launin

Skýring Ölmu varpar jafnframt ljósi á mikilvægan mun á „tekjum“ og „launum“ þegar tekjulistar eru birtir. Af tölum Tekjublaðsins einum mætti auðveldlega fá þá mynd að heilbrigðisráðherra hefði haft um 4,36 milljónir króna í mánaðarlaun og þar með mun hærri laun en forsætisráðherra.

Svar Ölmu sýnir að svo var ekki.

Tekjutalan inniheldur meðal annars úttekt séreignarsparnaðar auk uppgjörs vegna fyrra starfs hennar sem landlæknis.

Þegar Þjóðólfur spurði hver væri helsta ástæða þess að skattskyldar tekjur hennar hefðu verið umtalsvert hærri en ráðherralaunin var svarið einfalt: úttekt séreignarsparnaðar.

Þar með er komin skýring á því hvers vegna Alma Möller trónaði á toppi tekjulista ráðherra og þingmanna árið 2025, þrátt fyrir að forsætisráðherra sé með hærri embættislaun.